Szacuje się, że aż 85% zębów mądrości na pewnym etapie życia pacjenta wymaga usunięcia. Nic dziwnego, że pytania o chirurgiczne usuwanie ósemek bez bólu mnożą się praktycznie w każdym gabinecie stomatologicznym. Faktem jest, że zęby mądrości, będące spuścizną po naszych przodkach, nie są nam już potrzebne, ponieważ żucie pokarmu nie jest tak czasochłonną czynnością jak wieki temu. To dobra wiadomość, zła jest jednak taka, że w toku ewolucji nasza twarzoczaszka się zmniejszyła i ósemki w łuku zębowym po prostu się już nie mieszczą. Efekt? Konieczność ich usunięcia, która niejednego pacjenta zamiast do stomatologa ogólnego prowadzi do chirurga.

Czy ósemki właściwie trzeba usuwać? To pytanie zadaje sobie chyba każdy pacjent, który najpierw przeszedł przez proces wyrzynania się zębów mądrości, a później stopniowo przyzwyczajał się do pewnego rodzaju dyskomfortu, jaki powoduje ich obecność. Niestety, ekstrakcję ósemek można odwlekać miesiącami lub latami, ale faktem jest, że trzecie zęby trzonowe często nie mieszczą się w łuku zębowym, dlatego wtedy po prostu trzeba je usunąć.

Oczywiście, jeśli ząb jest w pełni wyrznięty i znajduje się w prawidłowej pozycji, należy dbać o niego podobnie jak o pozostałe. To nie koniec dobrych wiadomości. Nie wszystkie zęby mądrości wymagające ekstrakcji trzeba usuwać chirurgicznie. Jakie są więc wskazania do chirurgicznego usuwania ósemek?

Stan zapalny ósemki trudno zażegnać bez profesjonalnej pomocy, dlatego należy być czujnym, gdy pojawią się alarmujące objawy:

Jeśli objawy utrzymują się kilka dni, należy pilnie skontaktować się ze stomatologiem. Szczególnej czujności wymagają zmiany ropne i wysoka gorączka, które świadczą o rozwijaniu się stanu zapalnego. Niepodjęcie działań w takiej sytuacji może doprowadzić nawet do powikłań ogólnoustrojowych.

Jeśli czujesz ból i dyskomfort w miejscu ósemek, ale zęby nie wyrzynają się do końca, pora na wizytę kontrolną u stomatologa. Zakładając, że robisz przegląd stomatologiczny raz na 6 lub 12 miesięcy, lekarz w porę wychwyci konieczność interwencji. W przypadku ósemek należy być jednak czujnym. Powód? Usunięcie zatrzymanej ósemki przy współistniejącej infekcji i bólu jest mniej bezpieczne, z uwagi tak na dyskomfort, jak i obecność bakterii. Dane naukowe pokazują, że ekstrakcję zębów mądrości najlepiej przeprowadzić do 25. roku życia, gdy kość jest bardziej elastyczna, a korzenie nie są jeszcze w pełni rozwinięte.

Stomatolog na podstawie zdjęcia RTG potrafi ocenić, czy ósemki sprawią problemy w przyszłości. Jeśli zachodzi takie podejrzenie, ekstrakcję zębów mądrości przeprowadza się profilaktycznie, aby uniknąć leczenia takich powikłań, jak torbiele czy głęboka próchnica siódemki. Według aktualnych wytycznych profilaktyczne usuwanie ósemek powinno się przeprowadzać jak najwcześniej, ponieważ u młodszych pacjentów regeneracja kości zachodzi szybciej. Ze względu na sprawniejsze procesy regeneracyjne mniejsze jest również ryzyko powikłań.

Czy wiesz, że…?
Czasem ósemki usuwa się już u dzieci. Germektomia, czyli usunięcie zawiązka zęba, ma za zadanie uniknąć np. stłoczenia zębów. Jest to zabieg wykonywany przede wszystkim ze wskazań ortodontycznych.

Choć samo chirurgiczne usuwanie ósemek jest zwykle szybkie, zabieg wymaga odpowiedniego przygotowania, w tym choćby diagnostyki. Idąc do specjalisty, warto mieć więc na uwadze, że cała wizyta będzie składała się z kilku etapów:

Proces usuwania ósemki może wydawać się skomplikowany, ale całość trwa krótko i jest bezbolesna. Niektóre etapy, jak usuwanie korzeni i ich fragmentów pozwala dentyście łatwiej poradzić sobie z anatomią ósemki, która często ma zakrzywione korzenie. Dzięki temu rekonwalescencja po ekstrakcji przebiega szybciej. Obowiązkowe są jednak kontrole, szczególnie po tygodniu lub kilku dniach później, gdy ściągane są szwy.

Jednym z powodów, dla których tak wiele osób odwleka wyrywanie ósemki, jest lęk przed bólem. Tymczasem ekstrakcję przeprowadza się w znieczuleniu miejscowym, które jest w pełni wystarczające, zwłaszcza, jeśli pacjent udaje się po pomoc do doświadczonego specjalisty z zakresu chirurgii stomatologicznej. Co więcej, pacjent nawet nie czuje aplikacji znieczulenia, ponieważ na dziąsło najpierw nakładany jest specjalny żel znieczulający. Aktualnie tylko w wyjątkowych sytuacjach prowadzi się leczenie w znieczuleniu ogólnym – jak pokazuje praktyka naszych stomatologów, przy chirurgicznym usuwaniu ósemek jest ono niepotrzebne.

Wyrywanie 8 nie boli, jednak warto dodać, że oprócz znieczulenia miejscowego stosuje się też leki przeciwbólowe, szczególnie po usunięciu zęba. Samo nacinanie dziąsła jest natomiast wykonywane w momencie, gdy pacjent nie odczuwa w tym miejscu bólu. Możliwy jest lekki dyskomfort, związany z z uciskiem czy ruchami żuchwą. Sytuacja zmienia się w chwili ustąpienia znieczulenia. Dolegliwości bólowe najbardziej dokuczliwe są przez dobę lub dwie, jednak można złagodzić je lekami przeciwbólowymi zaleconymi przez stomatologa. Dodatkowo w naszej klinice po zabiegu pacjent otrzymuje pakiet pozabiegowy, który zawiera okłady do chłodzenia miejsca po ekstrakcji.

Jednym z największych zagrożeń związanych z ekstrakcją zęba mądrości jest suchy zębodół, który jest spowodowany wypłukaniem lub uszkodzeniem skrzepu w ranie po ekstrakcji. Lista możliwych powikłań po chirurgicznym usunięciu ósemki jest jednak dłuższa:

Możliwe powikłania nie powinny stanowić argumentu przeciw ekstrakcji, zwłaszcza, że ich ryzyko rośnie właśnie wtedy, kiedy zwlekamy z usunięciem ósemki. Rozwinięcie się infekcji i nawracające stany zapalne są w tym wszystkim znacznie większym zagrożeniem, ponieważ wymuszają one usuwanie ósemki w momencie, gdy ryzyko zakażenia i dolegliwości bólowe są większe.

Jednym z elementów każdej wizyty u chirurga, przynajmniej w przypadku usuwania zębów mądrości, jest omówienie zaleceń poekstrakcyjnych. To o tyle ważne, że trzymanie się zaleceń pozabiegowych zwiększa szanse na uniknięcie powikłań i skraca okres gojenia rany. Przez kilka dni obowiązują bardzo istotne restrykcje, które znacząco niwelują ryzyko np. suchego zębodołu:

Po wyrwaniu zęba mądrości wyglądasz jak chomik i zaczynasz się tym martwić? Niepotrzebnie, ponieważ opuchlizna po usunięciu ósemki jest całkowicie naturalna. Obrzęk pojawia się w dniu ekstrakcji i nasila się w ciągu doby lub dwóch, po czym zaczyna ustępować. Po tygodniu zwykle nie ma już po nim śladu, zwłaszcza, jeśli pacjent stosuje się do zaleceń pozabiegowych, takich jak przykładanie do policzka zimnych okładów, spanie z uniesioną głową, unikanie twardego i gorącego pokarmu oraz przyjmowanie leków przeciwzapalnych.

Pamiętaj! Chirurgiczne usuwanie ósemek nie musi boleć, a jeśli odkładasz je w czasie, wykonuj kontrolne zdjęcia RTG. To, że ząb mądrości nie boli, nie oznacza, że wszystko jest w porządku. Może rozwijać się np. torbiel, której usunięcie – wraz ze zniszczonymi tkankami dookoła – jest trudniejsze niż sama ekstrakcja ósemki.